धाराशिव (यशश्री अपडेट्स):
जलस्रोतांचे पुनरुज्जीवन करणे आणि शेतीची सुपीकतेसह उत्पादकता वाढवणे या उद्देशाने राबवल्या जाणाऱ्या ‘गाळमुक्त धरण व गाळयुक्त शिवार’ योजनेअंतर्गत धाराशिव जिल्ह्यात मोठी दिलासादायक बातमी समोर आली आहे. जिल्ह्यात मंजूर झालेल्या सर्व १५५ कामांची त्रयस्थ अधिकाऱ्यांमार्फत (Third-Party Inspection) सखोल पडताळणी पूर्ण झाली असून, तपासणीत कोणत्याही प्रकारची अनियमितता आढळून आलेली नाही. मृद व जलसंधारण विभागाने सर्व कामांना पूर्णपणे ‘क्लीन चीट’ दिली आहे.
१. योजनेचा मुख्य उद्देश
‘गाळमुक्त धरण व गाळयुक्त शिवार’ या महत्त्वाकांक्षी योजनेद्वारे:
- धरणे, तलाव आणि जलसाठ्यांमधील साचलेला गाळ काढून त्यांची पाणी साठवण क्षमता वाढवणे.
- काढलेला गाळ शेतकऱ्यांच्या शेतात पसरवून शेतजमिनीची सुपीकता आणि पीक उत्पादकता वाढवणे.
- नालाबांधणीकरण व रुंदीकरणाद्वारे भूजल पातळीत वाढ करणे.
२. निधी आणि कामांचे स्वरूप (सन २०२४-२५ व २०२५-२६)
२८ जून २०२६ च्या शासन निर्णयानुसार धाराशिव जिल्ह्यासाठी या योजनांतर्गत निधी मंजूर झाला होता. १५५ कामांची वर्गवारी खालीलप्रमाणे आहे:
- जलसंपदा विभाग: ४५ कामे
- मृद व जलसंधारण विभाग: ११० कामे
ही सर्व कामे पारदर्शकपणे पार पाडण्यासाठी ६० अशासकीय संस्था (NGOs) आणि ५ ग्रामपंचायतींच्या माध्यमातून प्रत्यक्ष अंमलबजावणी करण्यात आली.
३. जिल्हाधिकाऱ्यांच्या आदेशानुसार त्रयस्थ तपासणी
या कामांमध्ये पारदर्शकता राहावी आणि कामाचा दर्जा उत्तम असावा, यासाठी धाराशिवचे जिल्हाधिकारी किर्ती किरण पुजार यांनी सर्व १५५ कामांची त्रयस्थ अधिकाऱ्यांमार्फत (Third Party) तांत्रिक पडताळणी करण्याचे कडक आदेश दिले होते. त्यानुषंगाने अधिकाऱ्यांच्या पथकाने प्रत्यक्ष स्थळांवर जाऊन सखोल तपासणी केली. या पडताळणीत सर्व कामे नियमानुसार आणि योग्य दर्जाची झाल्याचे निष्पन्न झाले आहे.
४. शेतकऱ्यांसाठी ३ दिवसांची मुदत आणि तक्रार निवारण
कामांची पडताळणी पूर्ण झाली असली तरी प्रशासनाने लोकसहभाग आणि पारदर्शकतेला प्राधान्य दिले आहे.
जिल्हा जलसंधारण अधिकारी प्रभाकर महामुनी यांची माहिती: “या राबवण्यात आलेल्या कामांबाबत कोणत्याही शेतकऱ्याची काही तक्रार, शंका किंवा अडचण असल्यास, त्यांनी पुढील तीन दिवसांच्या आत मृद व जलसंधारण विभाग, धाराशिव येथील जिल्हा जलसंधारण अधिकारी कार्यालयात लेखी स्वरूपात आपली तक्रार नोंदवावी. प्राप्त होणाऱ्या सर्व तक्रारींचे रीतसर निरसन केल्यानंतरच संबंधित संस्था/यंत्रणांना निधीचे अंतिम वितरण केले जाईल.”
धाराशिव जिल्ह्यातील जलसंधारणाच्या या व्यापक कामांमुळे आगामी काळात धरणांतील पाणीसाठा वाढण्यास मदत होणार असून, शेतांमध्ये सुपीक माती पोहोचल्याने जिल्ह्यातील हजारो शेतकऱ्यांना याचा थेट फायदा होणार आहे.
