‘द्वेषापोटी तक्रार केल्याचा आरोप; गाभाऱ्यात प्रवेश केल्याचे मान्य, मात्र पदाचा गैरवापर केल्याचा दावा फेटाळला; सर्व विश्वस्तही अशाच पद्धतीने पूजा करत असल्याचे उत्तरात नमूद
यशश्री अपडेट्स | धाराशिव
महाराष्ट्राची कुलस्वामिनी आई तुळजाभवानी देवीच्या मंदिरातील गाभारा प्रवेश आणि फोटोसेशन प्रकरणाला आता नवे वळण मिळाले आहे. सोलापूर येथील तडीपार सराईत गुंड आणि कथित ‘मटका किंग’ अरुण प्रभाकर रोडगे उर्फ दादा रोडगे याच्या गाभारा प्रवेशाच्या प्रकरणात तुळजापूरचे नगराध्यक्ष विनोद विलासराव गंगणे यांना जिल्हाधिकारी तथा श्री तुळजाभवानी मंदिर संस्थानचे अध्यक्ष कीर्ती किरण पुजार यांनी कारणे दाखवा नोटीस बजावली होती. गंगणे यांचे मंदिर संस्थानच्या विश्वस्तपदाचे सदस्यत्व का रद्द करण्यात येऊ नये, असा सवाल करत त्यांना ४८ तासांत खुलासा सादर करण्याचे आदेश देण्यात आले होते. या नोटिशीला गंगणे यांनी आपले लेखी उत्तर सादर केले असून, त्यात तक्रारीतील आरोप फेटाळण्यासोबतच मंदिरातील नियमांची माहिती नसल्याचे सांगत संभाव्य चुकीबद्दल दिलगिरीही व्यक्त केली आहे. त्यामुळे आता त्यांच्या खुलाशावर जिल्हाधिकारी तथा मंदिर संस्थानचे अध्यक्ष काय निर्णय घेतात, याकडे लक्ष लागले आहे.
नोटीस वस्तुस्थिती आणि कायद्याच्या विरोधात असल्याचा दावा
गंगणे यांनी आपल्या खुलाशात कारणे दाखवा नोटीस वस्तुस्थिती व कायद्याच्या विरोधात असल्याचे सांगत ती मान्य नसल्याचे नमूद केले आहे. ही नोटीस अमरराजे परमेश्वर कदम यांच्या निवेदनाच्या आधारे बजावण्यात आली असून, संबंधित निवेदनाची प्रत नोटिशीसोबत देण्यात आलेली नाही, असा आक्षेप त्यांनी घेतला आहे. तसेच नोटिशीत उल्लेख केलेल्या सीसीटीव्ही फुटेजची प्रतही उपलब्ध करून देण्यात आली नसल्याचे त्यांनी म्हटले आहे.
तक्रारीची प्रत आणि सीसीटीव्ही फुटेज उपलब्ध नसताना खुलासा मागविणे हे नैसर्गिक न्यायाच्या तत्त्वांच्या विरोधात असल्याचे गंगणे यांचे म्हणणे आहे. संबंधित कागदपत्रे आणि फुटेज मिळाल्यानंतर अतिरिक्त खुलासा सादर करण्याचा अधिकार राखून ठेवत त्यांनी सध्याचे उत्तर दिले असल्याचेही स्पष्ट केले आहे.
अमरराजे कदम यांच्यावर राजकीय आणि व्यक्तिगत द्वेषाचा आरोप
अमरराजे परमेश्वर कदम यांनी दिलेले निवेदन संपूर्णपणे खोटे असून, राजकीय आणि व्यक्तिगत द्वेषातून कोणतीही पूर्ण माहिती न घेता ते देण्यात आल्याचा आरोप गंगणे यांनी केला आहे. विश्वस्त आणि नगराध्यक्ष म्हणून आपली जबाबदारी पार पाडताना मंदिरातील नियम व शिस्तीचे पालन केले असून, यापुढेही ते जबाबदारीने काम करत राहतील, असे त्यांनी खुलाशात नमूद केले आहे.
मात्र, या प्रकरणातील तक्रारदार अमरराजे कदम यांची बाजू किंवा त्यांच्या आरोपांवरील स्वतंत्र प्रतिक्रिया उपलब्ध नसल्याने या दाव्यांची स्वतंत्र पुष्टी झालेली नाही.
ओळखीच्या व्यक्तींना गाभाऱ्यात सोडण्यासाठी विनंती केली नसल्याचा दावा
१३ ऑक्टोबर रोजी काही व्यक्तींनी तुळजाभवानी मंदिराच्या मुख्य गाभाऱ्यात जाऊन दर्शन घेतल्याची घटना चर्चेत आली होती. त्या व्यक्ती आपल्या ओळखीच्या होत्या, एवढी बाब मान्य असल्याचे गंगणे यांनी सांगितले आहे. मात्र, आपण नगराध्यक्ष किंवा विश्वस्त पदाचा गैरवापर करून त्यांना गाभाऱ्यात प्रवेश मिळवून दिला, हा आरोप त्यांनी फेटाळला आहे.
संबंधित व्यक्तींना गाभाऱ्यात सोडण्याबाबत कोणत्याही कर्मचाऱ्याला आदेश दिला नाही किंवा विनंतीही केली नाही, असे त्यांचे म्हणणे आहे. ओळखीच्या व्यक्तींशी केवळ बोलणे झाले होते; त्यांना गाभाऱ्यात प्रवेश देण्याची सूचना आपण कोणालाही केली नव्हती, असे त्यांनी स्पष्ट केले आहे.
आपण स्वतः विश्वस्त आणि नगराध्यक्ष म्हणून कुटुंबासह दर्शनासाठी गाभाऱ्यात गेलो होतो. आपली पत्नीही नगरपरिषदेच्या नगराध्यक्षा आणि मंदिर संस्थानच्या विश्वस्त राहिलेल्या आहेत, असा उल्लेखही त्यांनी खुलाशात केला आहे. संबंधित व्यक्तींना प्रवेश देण्यास प्रतिबंध करणे ही मंदिरातील कर्मचाऱ्यांची जबाबदारी होती. त्यांनी वेळीच रोखले असते, तर आपणही त्यांना प्रवेश देण्यास सांगितले नसते, असे गंगणे यांनी म्हटले आहे.
सीसीटीव्ही दृश्यांवरून चुकीचा अर्थ काढून तक्रार करण्यात आल्याचा आरोप करत, केवळ चलचित्रांच्या आधारे निष्कर्ष काढणे योग्य नसल्याचेही त्यांनी नमूद केले आहे.
‘अभिषेक पूजेनंतर गाभाऱ्यात प्रवेशबंदीचा नियम माहिती नव्हता’
या प्रकरणातील सर्वाधिक चर्चेचा मुद्दा म्हणजे मंदिरातील अभिषेक पूजेनंतर मुख्य गाभाऱ्यात प्रवेशास असलेली कथित मनाई. जिल्हाधिकाऱ्यांनी बजावलेल्या नोटिशीत अभिषेक पूजेनंतर इतर भाविकांना मुख्य गाभाऱ्यात प्रवेश करण्यास मनाई असल्याच्या नियमाचा उल्लेख असल्याचे गंगणे यांनी आपल्या उत्तरात नमूद केले आहे.
मात्र, असा नियम यापूर्वी आपल्याला कोणीही दाखवलेला नव्हता आणि त्याची माहितीही नव्हती, असा दावा त्यांनी केला आहे. अज्ञानामुळे आपल्याकडून काही चूक झाली असेल, तर त्याबद्दल दिलगिरी व्यक्त करतो, असे त्यांनी उत्तरात म्हटले आहे.
म्हणजेच, गंगणे यांनी गाभाऱ्यात दर्शनासाठी गेल्याची बाब मान्य केली असली, तरी नियमांचे जाणीवपूर्वक उल्लंघन केल्याचा किंवा पदाचा गैरवापर केल्याचा आरोप त्यांनी नाकारला आहे. नियमाची माहिती नसल्यामुळे अनवधानाने कृती घडली असल्यास त्याबद्दल दिलगिरी व्यक्त केल्याचे त्यांच्या खुलाशातून समोर आले आहे.
समाजमाध्यमांवरील बातम्या एकतर्फी असल्याचा आक्षेप
या प्रकरणामुळे समाजमाध्यमांवर चर्चा आणि टीका सुरू झाली होती. मात्र, संबंधित बातम्यांमध्ये आपली बाजू विचारात घेण्यात आलेली नाही. तक्रारीच्या आधारे एकतर्फी पद्धतीने वृत्त प्रसिद्ध करण्यात आल्याचा आक्षेप गंगणे यांनी घेतला आहे.
समाजमाध्यमांवर या घटनेचा चुकीचा अर्थ लावण्यात आल्याचे सांगत, मंदिर संस्थानची या प्रकरणामुळे बदनामी झाली असे अध्यक्षांना वाटत असेल, तर त्याबद्दलही आपण दिलगिरी व्यक्त करतो, असे त्यांनी नमूद केले आहे.
‘सर्वच विश्वस्त अशा पद्धतीने पूजा करत आले आहेत’
विश्वस्तपद रद्द करण्याच्या नोटिशीला उत्तर देताना गंगणे यांनी मंदिरातील इतर विश्वस्तांचाही उल्लेख केला आहे. मंदिरात सर्वच विश्वस्त अशा पद्धतीने पूजा करत आले असल्याचा दावा त्यांनी केला आहे. त्यामुळे केवळ अज्ञानातून दर्शन घेतल्याच्या कारणावरून विश्वस्तपद रद्द करण्याची कारवाई करण्यास कायदेशीर किंवा वस्तुस्थितीचा आधार नसल्याचे त्यांचे म्हणणे आहे.
यापुढे मंदिर संस्थानच्या अध्यक्षांकडून नियमांची संपूर्ण माहिती घेऊन त्यांचे पालन केले जाईल, असे आश्वासनही त्यांनी दिले आहे. मंदिरातील नियमांचे उल्लंघन होत असल्याचे निदर्शनास आल्यास संबंधित बाब अध्यक्षांच्या लक्षात आणून देऊन मंदिराचे हित जपण्यासाठी जबाबदारीने प्रयत्न करणार असल्याचे त्यांनी स्पष्ट केले आहे.
आता जिल्हाधिकारी काय निर्णय घेणार?
एका बाजूला गाभारा प्रवेशाच्या घटनेवरून मंदिरातील नियम, सुरक्षा व्यवस्था आणि विश्वस्तांच्या जबाबदारीबाबत प्रश्न उपस्थित होत आहेत, तर दुसऱ्या बाजूला गंगणे यांनी नोटिशीतील प्रक्रियेवर आक्षेप घेत आरोप फेटाळले आहेत. नियमाची माहिती नसल्याचा दावा, दिलगिरीची भूमिका आणि इतर विश्वस्तांच्या कार्यपद्धतीचा उल्लेख या मुद्द्यांमुळे प्रकरणाला वेगळे वळण मिळाले आहे.
गंगणे यांचा खुलासा स्वीकारला जाणार की त्यांच्यावरील कारवाईबाबत पुढील निर्णय घेतला जाणार, हे अद्याप स्पष्ट झालेले नाही. जिल्हाधिकारी तथा मंदिर संस्थानचे अध्यक्ष कीर्ती किरण पुजार यांच्या निर्णयानंतरच या प्रकरणातील पुढील दिशा स्पष्ट होणार आहे.
तुळजाभवानी मंदिरातील नियम सर्वांसाठी समान आहेत का, त्यांची अंमलबजावणी कशी होते आणि विश्वस्तांच्या जबाबदारीचे निकष काय आहेत, या प्रश्नांची उत्तरेही या प्रकरणाच्या पुढील कार्यवाहीतून समोर येण्याची अपेक्षा आहे.
