कोरडा दुष्काळ जाहीर करण्यासह हेक्टरी एक लाखांची मदत, कर्जमाफी, पीकविमा आणि चारा-पाण्याच्या मागण्या; तहसीलदारांना निवेदन
यशश्री अपडेट्स | तुळजापूर :
पावसाने दीर्घकाळ दडी मारल्याने खरीप पिकांचे मोठ्या प्रमाणात नुकसान होत असल्याचा दावा करत तुळजापूर तालुक्यातील शेतकऱ्यांनी सोमवारी, दि. २१ सप्टेंबर रोजी आपल्या विविध मागण्यांसाठी रस्त्यावर उतरून आक्रोश व्यक्त केला. छत्रपती शिवाजी महाराज चौकातून तहसील कार्यालयावर काढण्यात आलेल्या ‘शेतकरी आक्रोश मोर्चा’ मध्ये शेतकरी, काँग्रेस पदाधिकारी व कार्यकर्ते मोठ्या संख्येने सहभागी झाले.
तालुक्यातील अनेक गावांमध्ये पावसाने मोठी उघडीप दिल्याने सोयाबीन, उडीद, बाजरी, मका यांसह विविध खरीप पिकांवर संकट निर्माण झाले आहे. काही भागांत पिके ऐन वाढीच्या आणि उत्पादनाच्या टप्प्यात असतानाच पाण्याअभावी करपल्याचे शेतकऱ्यांचे म्हणणे आहे. त्यामुळे उत्पादनात मोठी घट होण्याची शक्यता असून, शेतीवर केलेला खर्चही वसूल होणार नसल्याची चिंता शेतकऱ्यांकडून व्यक्त करण्यात येत आहे.
या पार्श्वभूमीवर शेतकऱ्यांना तातडीने आर्थिक मदत मिळावी, नुकसानग्रस्त भागात दुष्काळी उपाययोजना लागू कराव्यात आणि पीकविम्याची भरपाई तातडीने द्यावी, या मागण्यांसाठी हा मोर्चा काढण्यात आला.
‘कोरडा दुष्काळ जाहीर करा’; हेक्टरी एक लाखांची मदत द्या
पावसाअभावी खरीप पिकांचे नुकसान झालेल्या भागात तातडीने कोरडा दुष्काळ जाहीर करावा, अशी प्रमुख मागणी शेतकऱ्यांनी केली. नुकसानग्रस्त शेतकऱ्यांना हेक्टरी एक लाख रुपये आर्थिक मदत देण्यात यावी, अशीही मागणी करण्यात आली.
शेतकऱ्यांच्या वाढत्या कर्जबाजारीपणाच्या पार्श्वभूमीवर दोन लाख रुपयांपर्यंत कर्जमाफी करावी आणि शेतकऱ्यांना पुढील हंगामासाठी नव्याने पीककर्ज उपलब्ध करून द्यावे, अशी मागणी मोर्चातून करण्यात आली. चालू पीककर्जावरील व्याजमाफी करावी तसेच नियमितपणे कर्जफेड करणाऱ्या शेतकऱ्यांना एक लाख रुपयांचे प्रोत्साहनपर अनुदान द्यावे, अशी मागणीही करण्यात आली.
पीकविम्याची भरपाई तातडीने देण्याची मागणी
पावसाअभावी पिकांचे नुकसान झाल्याने शेतकऱ्यांना पीकविम्याच्या भरपाईची मोठी अपेक्षा आहे. त्यामुळे नुकसानग्रस्त पिकांचे प्रत्यक्ष पंचनामे करून पीकविमा भरपाई तातडीने मंजूर करून शेतकऱ्यांच्या खात्यावर जमा करावी, अशी मागणी करण्यात आली.
शेतकऱ्यांनी पीकविम्याचा हप्ता भरल्यानंतरही नुकसान झाल्यास भरपाईसाठी मोठी प्रतीक्षा करावी लागू नये, यासाठी प्रशासनाने तातडीने कार्यवाही करावी, अशी मागणी आंदोलकांनी केली.
जनावरांसाठी चारा-पाणी उपलब्ध करा
पावसाअभावी शेतीसोबतच पशुधनाचा प्रश्नही गंभीर होत असल्याचे शेतकऱ्यांनी सांगितले. पाण्याची उपलब्धता कमी होत असून जनावरांच्या चाऱ्याचाही प्रश्न निर्माण होत आहे. त्यामुळे जनावरांसाठी चारा छावण्या आणि पाण्याची व्यवस्था तातडीने सुरू करावी, अशी मागणी मोर्चातून करण्यात आली.
ग्रामीण भागातील रोजगाराचा प्रश्नही गंभीर असल्याने महात्मा गांधी राष्ट्रीय ग्रामीण रोजगार हमी योजनेची कामे तातडीने सुरू करावीत, अशी मागणी करण्यात आली.
पिण्याच्या पाण्यासाठी विहिरी, बोअरवेल अधिग्रहित करा
दुष्काळी परिस्थिती निर्माण झाल्यास ग्रामीण भागात पिण्याच्या पाण्याची समस्या अधिक तीव्र होण्याची शक्यता आहे. त्यामुळे गावागावातील उपलब्ध विहिरी आणि बोअरवेल अधिग्रहित करून नागरिकांना पिण्याच्या पाण्याची व्यवस्था करावी, अशी मागणी करण्यात आली.
शेतीसोबतच ग्रामीण कुटुंबांच्या दैनंदिन गरजांवरही दुष्काळाचा परिणाम होत असल्याने प्रशासनाने केवळ पीक नुकसानीपुरते मर्यादित न राहता व्यापक उपाययोजना कराव्यात, अशी भूमिका शेतकऱ्यांनी मांडली.
विद्यार्थ्यांना शैक्षणिक सवलती, मोफत एसटी पासची मागणी
दुष्काळाचा आर्थिक फटका ग्रामीण कुटुंबांतील विद्यार्थ्यांच्या शिक्षणावर पडू नये, यासाठी विद्यार्थ्यांना शैक्षणिक सवलती देऊन मोफत एसटी पास उपलब्ध करून द्यावेत, अशी मागणी करण्यात आली.
महिला शेतकरी बचत गटांनाही आर्थिक अडचणींचा सामना करावा लागत असल्याने त्यांच्या कर्जवसुलीस काही काळ स्थगिती देऊन व्याजमाफी करावी, अशी मागणीही आंदोलकांनी केली.
‘शेतकरी वाचला तरच गाव वाचेल’
‘शेतकरी वाचला तरच शेती वाचेल आणि शेतकरी वाचला तरच गाव वाचेल’, अशी भूमिका मांडत शेतकऱ्यांनी शासन आणि प्रशासनाने तातडीने ठोस निर्णय घेण्याची मागणी केली. पिकांचे नुकसान, वाढता उत्पादन खर्च, कर्जाचा भार आणि पावसाची अनिश्चितता यामुळे शेतकरी आर्थिक संकटात सापडल्याचे आंदोलकांनी सांगितले.
मोर्चादरम्यान शेतकऱ्यांच्या विविध मागण्यांच्या घोषणा देण्यात आल्या. प्रशासनाने शेतकऱ्यांच्या मागण्यांची गांभीर्याने दखल घेऊन शासनाकडे तातडीने प्रस्ताव पाठवावा, अशी मागणी करण्यात आली.
काँग्रेस पदाधिकारी, कार्यकर्त्यांचा मोठा सहभाग
या शेतकरी आक्रोश मोर्चाचे आयोजन धाराशिव जिल्हा काँग्रेस कमिटीचे माजी अध्यक्ष ॲड. धिरज पाटील, जिल्हाध्यक्ष उमेशराजे निंबाळकर, तुळजापूर तालुका काँग्रेस कमिटीचे अध्यक्ष ॲड. अरविंद बेडगे, तालुका काँग्रेस कमिटीचे कार्याध्यक्ष अमोल कुतवळ तसेच नगरसेवक अक्षय परमेश्वर-कदम यांच्या नेतृत्वाखाली करण्यात आले.
मोर्चात काँग्रेसचे पदाधिकारी, कार्यकर्ते आणि तालुक्यातील शेतकरी मोठ्या संख्येने सहभागी झाले. छत्रपती शिवाजी महाराज चौकातून सुरू झालेला मोर्चा तहसील कार्यालयावर पोहोचल्यानंतर शेतकऱ्यांच्या मागण्यांचे निवेदन तहसीलदारांना देण्यात आले.
प्रशासनाच्या भूमिकेकडे लक्ष
तुळजापूर तालुक्यातील पिकांच्या नुकसानीबाबत शेतकऱ्यांनी मांडलेल्या मागण्यांवर प्रशासन आणि शासन कोणती पावले उचलते, याकडे आता शेतकऱ्यांचे लक्ष लागले आहे. पीक नुकसानीचे पंचनामे, पीकविमा, आर्थिक मदत, कर्जमाफी, चारा-पाणी आणि रोजगाराच्या मागण्यांबाबत तातडीने निर्णय घ्यावा, अशी अपेक्षा शेतकऱ्यांकडून व्यक्त होत आहे.
