महावितरणच्या कारभारावर शेतकऱ्यांचा संताप; महिनाभरात आग लागण्याची पाचवी घटना, जळालेल्या उसाची विनाकपात तातडीने तोडणी करण्याची मागणी
यशश्री अपडेट्स | परंडा :
परंडा तालुक्यात शेतकऱ्यांच्या संकटात पुन्हा एकदा भर पडली असून, वाकडी शिवारात विजेच्या तारांमधील शॉर्टसर्किटमुळे लागलेल्या भीषण आगीत सुमारे १०० ते १५० एकरांपर्यंतचा ऊस जळून खाक झाल्याची प्राथमिक माहिती समोर आली आहे. या आगीत तब्बल ५० ते ६० शेतकऱ्यांचे लाखो रुपयांचे नुकसान झाले असून, शेतकऱ्यांच्या हातातोंडाशी आलेला घास हिरावला गेला आहे. मंगळवार, दि. २७ ऑक्टोबर रोजी दुपारच्या सुमारास ही घटना घडली. आगीचे कारण विजेच्या तारांमधील शॉर्टसर्किट असल्याचा आरोप शेतकऱ्यांनी केला असून, महावितरणच्या निष्काळजीपणाबाबत तीव्र संताप व्यक्त केला जात आहे.
शॉर्टसर्किटमुळे ठिणगी; वाऱ्यामुळे आगीने घेतले रौद्र रूप
वाकडी शिवारातील ऊसशेतीमधून वीजवाहिन्या गेलेल्या आहेत. मंगळवारी दुपारी या परिसरात विजेच्या तारांमधून शॉर्टसर्किट होऊन उसाच्या फडात ठिणगी पडल्याचे सांगण्यात येत आहे. ऊस पिकाने पेट घेतल्यानंतर परिसरात वाहणाऱ्या सुसाट वाऱ्यामुळे आगीचा प्रसार वेगाने झाला. काही वेळातच आगीने रौद्र रूप धारण केले आणि आजूबाजूच्या शेतांमधील ऊसही आगीच्या भक्ष्यस्थानी पडला.
आगीची तीव्रता वाढत असल्याने शेतकऱ्यांनी आग विझविण्यासाठी धावपळ केली. मात्र, वाऱ्याचा वेग आणि उसाच्या वाळलेल्या पाचटामुळे आग आटोक्यात आणणे कठीण झाले. आगीने अनेक शेतांमध्ये प्रवेश केल्याने मोठ्या प्रमाणात ऊस जळून खाक झाला. शेतकऱ्यांनी वर्षभर केलेले कष्ट, बियाणे, खते, औषधे आणि मशागतीवर केलेला खर्च काही क्षणांत राख झाला.
अग्निशामक दलामुळे मोठा अनर्थ टळला
घटनेची माहिती मिळताच बार्शी नगरपरिषदेच्या अग्निशामक दलाची गाडी तातडीने घटनास्थळी दाखल झाली. अग्निशामक दलाच्या जवानांनी आणि स्थानिक ग्रामस्थांनी शर्थीचे प्रयत्न करून आग आटोक्यात आणण्याचा प्रयत्न केला. त्यांच्या प्रयत्नांमुळे आगीचा आणखी मोठ्या क्षेत्रात प्रसार रोखण्यास मदत झाली.
वेळीच अग्निशामक दल घटनास्थळी दाखल झाले नसते, तर आणखी सुमारे २०० एकरांपर्यंतच्या उसाला आगीचा फटका बसण्याची भीती होती, असे स्थानिकांकडून सांगण्यात आले. ऊस पिकासोबतच शेतातील कडब्याच्या गंजीही जळाल्याने शेतकऱ्यांचे नुकसान आणखी वाढले आहे. आग आटोक्यात आणण्यात यश आले असले, तरी तोपर्यंत अनेक शेतकऱ्यांचे मोठे आर्थिक नुकसान झाले होते.
महिनाभरात आगीची पाचवी घटना; महावितरणच्या कारभारावर प्रश्नचिन्ह
परंडा तालुक्यात गेल्या महिनाभरात शेतांमध्ये आग लागण्याची ही पाचवी घटना असल्याचा दावा शेतकऱ्यांनी केला आहे. वारंवार घडणाऱ्या या घटनांमुळे शेतकरी हवालदिल झाले आहेत. शेतातून जाणाऱ्या वीजवाहिन्यांची योग्य देखभाल होत नसल्याने, तसेच काही ठिकाणी वीजतारा लोंबकळत असल्याने अशा घटना घडत असल्याचा आरोप शेतकऱ्यांकडून करण्यात येत आहे.
शेतीला पाणी देण्यासाठी आणि पीक जोपासण्यासाठी शेतकरी मोठा खर्च करतात. ऊस हे दीर्घ कालावधीचे पीक असल्याने त्यासाठी वर्षभर मेहनत घ्यावी लागते. अशा परिस्थितीत तयार झालेला ऊस आगीत जळून गेल्यानंतर शेतकऱ्यांसमोर आर्थिक संकट उभे राहते. त्यामुळे वीज वितरण कंपनीने केवळ घटना घडल्यानंतर पाहणी न करता, धोकादायक वीजवाहिन्यांची नियमित तपासणी व दुरुस्ती करावी, अशी मागणी होत आहे.
जळालेल्या उसाची तातडीने तोडणी करा; कपात न करता गाळपासाठी न्यावा
या घटनेतील नुकसानग्रस्त शेतकऱ्यांसमोर आता जळालेल्या उसाचे काय करायचे, हा गंभीर प्रश्न निर्माण झाला आहे. जळालेला ऊस अधिक काळ शेतात राहिल्यास तो वाळून त्यातील साखरेचे प्रमाण कमी होण्याची शक्यता असते. त्यामुळे कारखान्यांनी परिस्थितीचे गांभीर्य लक्षात घेऊन जळालेल्या उसाची तातडीने तोडणी करावी आणि तो गाळपासाठी घेऊन जावा, अशी मागणी शेतकऱ्यांनी केली आहे.
जळालेल्या उसाच्या तोडणीसाठी प्राधान्य द्यावे, तसेच जळीत नुकसानीच्या नावाखाली कोणत्याही प्रकारची कपात न करता शेतकऱ्यांचा ऊस स्वीकारावा, अशी मागणीही करण्यात येत आहे. यासाठी परंड्याच्या तहसीलदारांनी स्वतः लक्ष घालून संबंधित साखर कारखान्यांशी समन्वय साधावा आणि नुकसानग्रस्त शेतकऱ्यांना दिलासा मिळवून द्यावा, अशी अपेक्षा व्यक्त केली जात आहे.
तलाठ्यांकडून पंचनामा; नुकसानभरपाईची मागणी
घटनेची माहिती मिळताच आसू सज्जाचे तलाठी शिंदे यांनी घटनास्थळी भेट देऊन नुकसानीची पाहणी केली आणि पंचनामा केला. नुकसानीचे अचूक क्षेत्रफळ व आर्थिक नुकसान याबाबतची अंतिम माहिती पंचनाम्यानंतर स्पष्ट होणार आहे.
दरम्यान, महावितरणने या घटनेची गांभीर्याने दखल घेऊन नुकसानग्रस्त शेतकऱ्यांना तातडीने नुकसानभरपाई द्यावी, अशी मागणी जोर धरू लागली आहे. तसेच परिसरातील धोकादायक वीजवाहिन्यांची तपासणी करून आवश्यक दुरुस्ती करावी, भविष्यात अशा घटना टाळण्यासाठी प्रतिबंधात्मक उपाययोजना कराव्यात आणि जबाबदारी निश्चित करावी, अशीही मागणी शेतकरी करीत आहेत.
संकटात सापडलेल्या बळीराजाला दिलासा मिळणार का?
आधीच पावसाच्या अनिश्चिततेमुळे आणि दुष्काळसदृश परिस्थितीमुळे शेतकरी अडचणीत आहेत. त्यातच तयार झालेला ऊस आगीत जळून गेल्याने वाकडी शिवारातील शेतकऱ्यांवर मोठे आर्थिक संकट ओढवले आहे. एकीकडे पिकासाठी केलेला खर्च वसूल होण्याची चिंता, तर दुसरीकडे जळालेल्या उसाचे गाळप वेळेत होईल की नाही, याची धास्ती शेतकऱ्यांना सतावत आहे.
आता महावितरणकडून नुकसानभरपाई, साखर कारखान्यांकडून जळालेल्या उसाची विनाकपात तातडीने तोडणी आणि महसूल प्रशासनाकडून प्रभावी पाठपुरावा या तीन बाबींवर नुकसानग्रस्त शेतकऱ्यांचे लक्ष लागले आहे. संबंधित यंत्रणा किती तत्परतेने पावले उचलतात आणि बळीराजाला कितपत दिलासा मिळतो, हे पाहणे महत्त्वाचे ठरणार आहे.
